Draflastaðir hafa hafa verið í eigu sömu fjölskyldunnar frá 1882. Kirkjan á Draflastöðum var
byggð 1926. Draflastaðir koma við sögu í Sturlungu. Sigurður Sigurðsson búnaðarmálastjóri kenndi sig við bæinn enda
uppalinn þar. Fjárbúskapur er stundaður á Draflastöðum ásamt Sveitasetrinu sem rekur gistiheimilið.
Á Draflastöðum bjó Þorsteinn drafli. Það hefur vissulega komið fyrir að viðurnefni manna hafi orðið forliður bæjanafna, en til greina kemur að líta á orðið drafli í merkingunni ‘yst mjólk’ sem forlið. Oddur Draflason er reyndar nefndur í Landnámu. ÞV telur í Grímni (I:74-76) að um fornt sel geti verið að ræða, en tveir bæir aðrir bera þetta nafn norðanlands, í Vindhælishr. í A-Hún og í Saurbæjarhr. í Eyf. Einir Draflastaðir voru í Noregi, á Vestfold um 1400 (Rygh VI:81). Mér finnst ólíklegt að Draflastaðir í Fnjóskadal sem er 33 hndr. jörð og kirkjustaður hafi upphaflega verið sel, vegna stærðar sinnar, en ÞV taldi að Draflastaðir hefðu verið sel frá höfuðbóli í Eyjafirði, helst Laufási. Sérkennilegt er að kenna bæ við eina tegund mjólkurafurða. Býli gamalt á Rangárvöllum hét að vísu Draflalausa (1397/um1640 (-leysa) og reyndar var Skyrleysa til sem hjáleiga frá Hreggstöðum á Barðaströnd.
Lautin í skálagólfinu á Draflastöðum
Á Draflastöðum í Fnjóskadal var skáli fram yfir daga Bjarna Jónssonar sem bjó þar áður hann flutti að Laxamýri. Í skálagólfið var laut sú er aldrei varð fyllt því jafnótt og hún var með torfi og mold sléttuð myndaðist hún brátt aftur. Hvernig laut þessi varð þar fyrst höfðu menn þá sögn um úr gömlum kerlingabókum að kerlingum tveimur jólanótt eina hefði orðið sundurorða í skálanum og hefðu þær að lokum deilt svo lengi og grimmlega að þær hefðu báðar sokkið þar niður í gólfið hvar lautin hefur síðan verið, og fólk sem í skálanum var hefði langt fram á jóladaginn heyrt óminn af rimmu þeirra upp úr gólfinu. Haf menn það fyrir satt að kerlingar þessar verið hafi bæði skapstórar og nokkuð þrályndar.
(Jón Árnason, Ísl. Þjóðs. I. S. 458)
Mjólkurkannan
Bjarni Jónsson er kenndur var við Laxamýri þar sem hann bjó síðast og deyði áttatíu ára að aldri bjó fyrst á Draflastöðum í Hnjóskadal. Kona hans hét Helga. Einu sinni um sumartíma kom ferðamaður nokkur kunnugur þeim hjónum að Draflastöðum og fann Helgu að máli. Hún var kona gestrisin og bauð manninum greiða, en hann neitaði og kvaðst ekki mega dvelja ferð sína. Hún fer og sækir mjólk í könnu, býður honum að drekka, en hann vill það eigi og segist ætla að eiga hana hjá henni þegar hann komi aftur, kveður hana síðan og fer leiðar sinnar.
Ætlaði hann austur yfir Hnjóská, en fórst í ánni; fannst líkið og var grafið á Draflastöðum.
Nóttina eftir jarðarför hans dreymir konuna að hann kemur til hennar og biður hana um mjólkina; hún gefur engan gaum draumnum. Aðra nótt dreymir hana manninn að hann kemur og heimtar mjólkina með frekju og er nú heldur ófrýnn.
Konunni þykir vant úr að ráða og kemur henni til hugar að hún fyllir könnuna, sömu er hún áður hafði borið honum, með góða mjólk, ber hana í kirkjugarðinn og hellir mjólkinni yfir leiði mannsins. Eftir það dreymdi hana hann ekki.
(Jón Árnason, Ísl.Þjóðs.)
